01_boerderij

Op een klein weggetje ligt de boerderij van Scheepens. De ideale plek om de grens over te steken.

Het verhaal van Mathieu Beelen

Tijdens de oorlog zijn er ontelbare vluchten uitgevoerd van Engeland naar Duitsland. Deze vluchten zijn meestal bedoeld om bombardementen uit te voeren boven Duits grondgebied. Hiermee willen de geallieerden Duitsland zo in het nauw drijven dat ze zullen stoppen met vechten.

Nu ligt Weert met haar kerkdorpen precies op de lijn tussen Engeland en het Ruhrgebied in Duitsland. Eigenlijk net over de grens. In dat gebied liggen veel fabrieken die wapens en munitie maken voor het Duitse leger. Alles is er dus aan gelegen die fabrieken stil te leggen.

Helaas worden ook veel van deze vliegtuigen neergeschoten door Duitse jagers en luchtafweergeschut. Gelukkig is dit niet altijd fataal voor de vliegers. Ze kunnen soms met hun parachute uit het vliegtuig springen. In een aantal gevallen worden de vliegeniers door het verzet opgevangen en via speciale routes naar het buitenland gesmokkeld.

02_bommenwerpers

DC-3’s (Dakota’s) vliegen met zweefvliegtuigen van het type Waco over Weert richting de Rijn in Duitsland. De vlucht vindt plaats in het kader van operatie Varsity, de laatste grote luchtlandingsoperatie van de geallieerden.

Mathieu Beelen is timmerman. Hij wil écht niet voor de Duitsers werken en besluit te vluchten naar Engeland. Zijn vluchtroute loopt via Frankrijk en Portugal… maar helaas lukt het niet. Terug in Tungelroy duikt hij onder en wordt lid van de verzetsbeweging ‘Luctor et Emergo’.

03_mathieu-reinier

Mathieu & Reinier

Samen met diaken (dienaar in de kerk) Reinier Kloeg uit Rotterdam zet hij voor de verzetsorganisatie een vluchtroute op voor ontsnapte (krijgs)gevangenen en neergestorte vliegeniers.

04_vliegtuigwrak

Oorlogsherinneringen, geallieerd vliegtuig neergestort in Tungelroy.

Bij Stramproy moet een veilige doorgang gevonden worden voor vluchtelingen. Beelen en Kloeg komen uit bij een klein weggetje bij een boerenhoeve. Dat is hem.

De poging van Mathieu om zelf via België, Frankrijk, Spanje en Portugal te vluchten mislukt dan wel, hij weet daardoor wel hoe het zou kunnen lukken voor anderen.

Aan de zuidrand van Stramproy, in de Neelestraat, vinden ze een perfecte doorgang. Die loopt parallel aan de verbindingsweg tussen Weert en Maaseik. Daar ligt een boerenhoeve waar boerin Scheepens woont. Zij is fel anti-Duits en wil graag helpen. Dit doet ze zo stiekem dat zelfs haar man van niks weet!

08_teil

‘Kom maar.. de teil hangt er, we kunnen veilig de grens over.’

De verzetsmensen weten zeker dat alles pluis en veilig is als mevrouw Scheepens de wasteil buiten aan een spijker hangt. Dan kunnen de vluchtelingen met een gerust hart de grens met België over.

09_briefje

Via geheime berichten weet het verzet dat er een vliegenier aankomt.

Aan de zuidrand van Stramproy, in de Neelestraat, vinden ze een perfecte doorgang. Die loopt parallel aan de verbindingsweg tussen Weert en Maaseik. Daar ligt een boerenhoeve waar boerin Scheepens woont. Zij is fel anti-Duits en wil graag helpen. Dit doet ze zo stiekem dat zelfs haar man van niks weet!

11_maclean_vliegtuig

Het vliegtuig van MacLean wordt neergehaald. Eerst laat hij zijn bemanning springen, daarna springt hij zelf.

Kloeg laat MacLean naar Weert reizen met de trein. Beelen haalt hem daar op bij het station. Er staan twee fietsen klaar, maar MacLean kan helemaal niet fietsen. Dus neemt de grote Canadees plaats op de stang van de fiets bij Beelen.

Fietsend komen ze bij de hoeve. Het wordt nog even spannend wanneer ze zich moeten verschuilen in de bosjes totdat een Duitse patrouille voorbij getrokken is. Beelen gaat kijken of de wasteil er hangt, en ja hoor, het is veilig. Samen gaan ze verder naar Molenbeersel in België, waar de Canadees in een café wordt overgedragen aan het Belgische verzet.

De Belgen weten hem naar Brussel te brengen. In Brussel wordt hij verder geholpen via de zogeheten Komeetlijn. Via Spanje en de Engelse ambassade in Gibraltar komt hij uiteindelijk terug in Engeland.

FACTS

Gesneuveld in Swartbroek

Tijdens een vuurgevecht op 3 oktober 1944 in de Coolenstraat in Swartbroek sneuvelt de 20-jarige Sidney Thomas Owles. Hij is een van de twee gesneuvelde geallieerde soldaten op Weerts grondgebied. Hij ligt begraven op de Engelse begraafplaats naast de kerk van Swartbroek. Zijn gedenksteen staat naast het kapelletje aan de Coolenstraat.

De andere gesneuvelde soldaat ligt begraven in Nederweert op het Britse oorlogskerkhof.

14_begraafplaats_Nederweert

De eerste, voorlopige graven op wat zal uitgroeien tot het Britse oorlogskerkhof te Nederweert.

Vliegtuigen en ongelukken

Met al die vliegbewegingen boven de hoofden van de Weertenaren kan het niet anders dan dat er af en toe eentje neerstort in de buurt. Op
29 juni 1943 wordt een Handley Page Halifax (Britse bommenwerper) neergehaald vlak bij Weert. Op 30 januari 1944 stort een Boeing B-17 Flying Fortress (Amerikaanse bommenwerper) neer. Zo crashen er her en der vliegtuigen rondom Weert. Op een aantal van die locaties kun je nu een monument vinden.

Op 21 november 1944 komen twee bommenwerpers met elkaar in botsing boven Altweerterheide. Veertien bemanningsleden komen om bij dit tragische ongeval.

Kerkgangers in Tungelroy worden op 7 november 1943 opgeschrikt door het harde geluid van een ronkende vliegtuigmotor.

Engelse bommenwerpers werpen wel driehonderd bommen in en rondom Tungelroy. Gelukkig vallen de meeste in het buitengebied, maar niet allemaal.

Een aantal gebouwen wordt geraakt. Een huis brand volledig uit. Wat een ellende.

Veel bommenwerpers komen op weg naar Duitsland vijandige vliegtuigen tegen of worden geraakt door afweergeschut. Op de terugweg gooien ze soms hun bommen af om te voorkomen dat ze ontploffen als ze geraakt worden. Bommen worden ook afgeworpen als piloten niet zeker zijn van de locatie waar ze vliegen. Misschien is dat de reden voor de brandbommen die boven Tungelroy worden gelost.

20_bombardement

Verwoesting na bombardement van geallieerde bommenwerper.